Het Haagse beeld in beeld (1) Jan Snoeck

Jan Snoeck het haagse beeld in beeld

Beelden achter Westeinde ziekenhuis

In de gemeente Den Haag staan meer dan 450 beelden, sculpturen en andere kunstwerken op pleinen, in straten en parken. Vaak rij ik er langs en dan vraag ik mij af: wat is het?, van wie is het? en wat staat het hier te doen? Vanuit deze nieuwsgierigheid ben ik mij gaan verdiepen in de vele kunstvoorwerpen die Den Haag rijk is en kwam tijdens mijn speurtocht naar informatie veel interessante dingen tegen.

In de serie ‘Het Haagse beeld in beeld’ vertel ik elke week, in een artikel op DenHaagDirect, over de Haagse kunstwerken in onze stad en zijn kunstenaars. Deze week, in deel 1 van deze serie, het werk van Jan Snoeck.

Jan Snoek
Kunststukken van Jan Snoeck zijn nauwelijks meer weg te denken uit het straatbeeld. Talloze pleinen, straten en parken in Nederland zijn door deze kunstenaar voorzien van prachtige kunstvoorwerpen. Jan Snoeck studeerde beeldhouwen aan de Koninklijke Academie in Den Haag waar hij in 1949 afstudeerde. In 2007 ontving hij de Aart van den IJssel prijs. Deze prijs wordt toegekend aan een professionele beeldend kunstenaar als blijk van bijzondere waardering voor zijn of haar totale oeuvre. Ook werd Jan Snoeck in 2007, tijdens de opening van zijn expositie bij Beelden aan Zee in Scheveningen, benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw.

Aanvankelijk werkte Jan Snoeck met materialen als steen, hout en metaal. Maar in het begin van de jaren ’70 stapt hij over naar vooral kunstwerken met geglazuurd keramiek. Deze verandering was de beste keuze die hij ooit kon maken omdat hij, met deze nieuwe stijl, zich onderscheidde van de rest. Typerend voor zijn werk met geglazuurd keramiek is dat hij gebruik maakt van primaire kleuren en abstracte vormen van mensen of dieren. De beelden lijken bijna ontsprongen te zijn uit een kinderlijke fantasie. Wie een beeld van Snoeck heeft gezien, zal het volgende werk onmiddellijk herkennen.

1 van de 8 koppen van Snoeck

1 van de 8 koppen van Snoeck

Het jongere werk van Snoeck is veelvoudig te bewonderen in Den Haag. Zo heb je op de hoek Meppelweg met de Lozerlaan het beeld ‘Vlucht’ staan, welke van roestvast staal door Snoeck in 1960 is gemaakt. De acht koppen van Snoeck vind je in de Rade. De Koppen gemaakt van aluminiumbeton zijn hier, op elke hoek aan de voorzijde van de vier flats, in nissen geplaatst. De beelden zijn in 1963 in opdracht van de gemeente speciaal voor deze flats gemaakt.

DSC_8872Op de Segbroeklaan ten hoogte van de Goudenregenstraat staat het sculptuur genaamd “Rasp” (1968). Zoals de naam al doet vermoeden ziet het grote kunstwerk, van bijna 5 meter hoog, er uit als een rasp. Veel mensen dachten altijd dat het kunstwerk een soort mechanisme was voor de waterkering maar het is echt gewoon kunst. De bosschage is door de jaren om het kunstwerk heen gaan groeien waardoor deze bijna uit het zicht is verdwenen. Zelf zou ik de gemeente Den Haag graag adviseren de groenvoorziening aan te sturen zodat dit bijzondere werk van Snoeck weer goed zichtbaar wordt.

Kleurpijp

Kleurpijp

De nieuwe stijl van Snoeck
In het Zuiderpark, bij de speeltuin aan de kant van het Soesdijkseplein, staat het beeld ‘Man’ (1971). Een pilaar met verschillende blauwe ringen, een zichtbare neus en een blauw/geel petje. Sommige denken dat de band eromheen een sjaal moet voorstellen maar zelf denk ik dat de man gewoon lekker zit. In 1967 werd langs de Houtrustweg de afvalwaterzuiveringsinstallatie (AWZI) in gebruik genomen. In 1974 won Snoeck met de “Kleurpijp” de eerste prijs bij een ontwerp wedstrijd voor een kunstwerk bij het waterzuivering bedrijf. De kleurrijke pijp die uit de grond lijkt te komen en met een kronkel weer in de grond verdwijnt moet je doen denken dat hierdoor het vuilwater stroomt. De Pijp ligt er na al die jaren wel wat verpaupert bij en sommige kleuren zijn zelfs helemaal vervaagd wat uiterst zonde is.

De 10 ziekenhuis bedden van Snoeck

De 10 ziekenhuis bedden van Snoeck

Snoeck bekleed Westeinde ziekenhuis
Iedereen heeft er vast wel eens op gezeten! De apart uitziende bedden voor het Westeinde ziekenhuis, die door bijna iedereen als bankjes worden gebruikt, is denk ik het bekendste werk van Jan Snoeck in onze stad. De tien bedden zijn al meerdere keren, door verbouwingen, voor het ziekenhuis van locatie verplaatst. Toch hebben deze, ook na de laatste verbouwing, weer een mooi plek gekregen op het gazon voor de hoofdingang.

Drie andere plastieken (foto boven aan artikel) van groot zittende figuren van Snoeck staan nu aan de achterkant van het Westeinde ziekenhuis maar hebben door de jaren heen ook bijna alle kanten van het gebouw zo beetje wel gezien. Het kunstwerk, dat je doet denken aan golven, zijn nu gezellig gegroepeerd, terwijl ze vroeger veel meer uit elkaar gepositioneerd stonden.

Verdwenen fontein 
20170816_132150Wie herinnert zich nog de water fontein in de wachtruimte op de begaande grond van het Westeinde ziekenhuis waar je vroeger als kind met je handen in het water speelde? Deze geglazuurde keramiek blauwe bak met een doorsnee van 2,50 meter was gemaakt door Jan Snoeck. Na de laatste verbouwing van het ziekenhuis is deze fontein verdwenen. Niemand weet me te vertellen of de fontein van Snoeck een ander heenkomen heeft gevonden of grofweg gewoon is vernietigd. Een ander beeld (foto links), dat vroeger binnen in de wachtruimte stond naast de fontein, is nu buiten links naast de achteringang neergezet.

Vakantieganger Kijkduin

Vakantieganger Kijkduin

Verdwijnt de Vakantieganger ook?
Voormalig wethouder A.T. Duivesteijn onthulde in 1986 het kunstwerk ‘Vakantieganger’ van Jan Snoeck op het Deltaplein in Kijkduin. Het kunstwerk werd door de Verenigde Bedrijven B. Meijer b.v. aan de gemeente aangeboden bij de voltooiing van de bouw van de badplaats. Het best wel grote beeld, met velle kleuren en veel blauw en geel tinten, stelt een zittende man op het strand voor die van zijn vakantie aan het genieten is.

Tijdens een eerdere herinrichting van het Deltaplein in 1993 is de ‘Vakantieganger’ verplaatst van midden op het plein, naar de zijkant voor de hoofdingang van het Atlantic hotel. Momenteel staat Kijkduin alweer op het punt helemaal te gaan verbouwen. Op de nieuwe tekeningen van de ontwikkelaar is de ‘Vakantieganger’ naar mijn inzicht niet meer terug te vinden. Zal dit betekenen dat dit geweldige kunstwerk van Snoeck ook zomaar gaat verdwijnen…?

Paaltjes van Snoeck

Paaltjes van Snoeck

Nog niet ontdekte Snoeck paaltjes
Van de week was ik op Kijkduin om de ‘Vakantieganger’ vast te leggen met mijn camera. Op de terugweg richting huis, met mijn brommer, moest ik ineens volop in de remmen. Niet omdat ik bijna een verkeersongeluk veroorzaakte maar omdat ik plotseling in de voortuin van verzorgingstehuis HagheDuyn aan de Kijkduinsestraat boven de bloemtoppen uit iets kleurrijks zag schitteren. Ik herkende het gelijk, dit moet het werk zijn van Jan Snoeck!

Snel mijn brommer neerzettend loop ik de voortuin in en zie daar een vijftal paaltje staan. Op een van de paaltjes wordt mijn vermoeden bevestigd want daarop staat “3 juli 1974 ‘s-morgens 10 uur Jan Snoeck”. Nergens op internet worden deze paaltjes van Snoeck omschreven of is er iets over terug te vinden. Hoe deze paaltjes hier terecht zijn gekomen blijft voor mij nog even een raadsel, toch is het zeker een leuke ontdekking.

Haan Jan Snoeck

Haan Jan Snoeck

De Haan vergaat
Sommige kunstwerken worden nauwelijks onderhouden en dat vind ik echt heel slecht van de gemeente. In Houtwijk staat het enige dierlijke kunstwerk van Jan Snoeck dat Den Haag rijk is. Het kunstwerk genaamd ‘Haan’ stond vanaf circa 1978 tot 1984 eerst in het Westbroekpark. Vaak worden kunstwerken na aankoop tijdelijk in parken geplaatst, omdat daar genoeg ruimte is. Later worden deze dan op een vaste geschikte locatie gezet. De ‘Haan’ is na de bouw van Houtwijk in 1984 naar zijn nieuwe locatie aan de Dr. J. Presserstraat verhuisd.

Toen ik deze week het kunstwerk bezocht was het echt in een hele slechte staat. In de voegen groeit mos, op zijn hoofd is het glazuur helemaal versleten en de snavel van de haan is zo aan het afbrokkelen, dat deze op het punt staat eraf te vallen. Onwijs zonde als je je bedenk dat een kunstwerk van Snoeck best kostbaar en uniek is. Hopelijk pakt de gemeente dit kunstwerk snel aan zodat de ‘Haan’ niet verder vergaat.

Nog meer Snoeck in Den Haag
In Den Haag zijn nog meer kunstwerken te bewonderen van Jan Snoeck:

-Grote Marktstraat kunstwerk van Snoeck (onderdeel beeldententoonstelling)
-Poldergemaal op de Bezuidenhoutseweg betonreliëf 1965.
-Loevesteinlaan Spectre 1966
-Zuil est-ce-que tu reves Monsterseweg (terrein Parnassia)
-Snoecknik buizenplastiek Zuidlarenstraat theater Dakota
-De 21 paaltjes van Snoeck Pietermanstraat/Scholstraat
-Vissenschool wandplastiek Scholstraat
-De drie Slonzen Zuiderpark (terrein atletiekvereniging Sparta)

Foto’s

Man Zuiderpark

Man Zuiderpark

Vlucht

Vlucht

Grote Markt

Grote Markt

DSC_0381

Buizen Zuidlarenstraat

DSC_0467

21 paaltjes Pietermanstraat/Scholstraat

DSC_0492

21 paaltjes Pietermanstraat/Scholstraat

DSC_0507

Vissenschool – Scholstraat

 

DSC_1433

Zuil Monsterseweg

DSC_0476

21 paaltjes Pietermanstraat/Scholstraat

De Drie Slonzen (terrein AV Sparta)

De Drie Slonzen (terrein AV Sparta)

Loevesteinlaan/Erasmusweg Spectre

Loevesteinlaan/Erasmusweg Spectre

3261 getoond, 240 bekeken

7 thoughts on “Het Haagse beeld in beeld (1) Jan Snoeck

  1. Zo ik heb het artikel aangepast en wat extra foto’s toegevoegd. Alle bedankt voor de tips omtrent werk van Snoeck

  2. Er stonden er ook voor de hoofdingang van het Dr. Neherlaboratorium in Leidschendam. Of ze er nog staan na de renovatie naar seniorenwoningen weet ik niet.

  3. Je kan gewoon het terrein op om een foto te maken. Alleen op dit moment wordt de baan vernieuwd dus op dit moment staat het beeld omgeven door bouwmateriaal.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *