Hoe Rijswijk even het centrum van Europa werd…

Bron: Catena, Digital Archive of Historic Gardens and Landscapes

Bron: Catena, Digital Archive of Historic Gardens and Landscapes

Wat moeten we met een leeg paleis? Na de dood van Prins Bernhard was dat de grote vraag over Soestdijk. Het heeft tot 2017 geduurd voor er een antwoord op kwam.

In Rijswijk stond ook zo’n leeg paleis. Het heette Huis ter Nieuburch en het bevond zich in het huidige Rijswijkse Bos. Nadat Willem III het in 1675 erfde, stond het paleis grotendeels leeg. En dat kwam in 1697 goed uit. Want in dat jaar, precies 320 jaar geleden, sloten Duitsland, Denemarken, Zweden, het hertogdom Savoie, Spanje, Engeland en de Republiek der Nederlanden vrede met Frankrijk. Daarmee kwam een einde aan de Negenjarige Oorlog. En dit Europese vredesverdrag werd ondertekend in… Rijswijk, in het lege Huis ter Nieuburch. Heel even was Rijswijk het centrum van Europa en maakten de machthebbers hun opwachting in het paleis.

Dat ging niet bepaald zonder slag of stoot. De onderhandelingen over de vrede hadden lang geduurd, maar de onderhandelingen over wie in welke volgorde het paleis zou binnenrijden was een volgende ‘tour de force’. Frankrijk weigerde de koetsen van de tegenpartijen voor te laten gaan en andersom. Maandenlang werd erover gesteggeld en uiteindelijk kwam er een oplossing uit de bus die het midden hield tussen een Salomonsoordeel en een poldermodel: Huis ter Nieuburch werd in tweeën gesplitst en er werden twee nieuwe ingangen gehakt, één op het westen en één op het oosten. De Fransen kregen de westelijke vleugel tot hun beschikking en de bondgenoten de oostelijke, terwijl bemiddelaar Zweden als enige de oorspronkelijke, middelste ingang mocht gebruiken.

Blijvende vrede hebben we aan het Verdrag niet overgehouden, maar wel een blijvende tophit: de Franse componist Marc-Antoine Charpentier schreef speciaal voor deze gebeurtenis een ‘Te Deum’ waarvan wij de muzikale opening nog altijd gebruiken als herkenningsmelodie van het Eurovisie Songfestival.

Foto: F.Minderhout

Foto: F.Minderhout

En het paleis? Dat heeft nog vaak en lang leeggestaan en werd in 1790 uiteindelijk afgebroken. Uit de stenen liet Willem V een gedenknaald optrekken ter ere van de Vrede van Rijswijk. Die steekt nog steeds fier omhoog in het Rijswijkse Bos.

Het volledige verhaal over de Vrede van Rijswijk kunt u lezen in het magazine Haagse Historie dat in september uitkomt. Zie www.haagsehistoriemagazine.nl

649 getoond, 346 bekeken

2 thoughts on “Hoe Rijswijk even het centrum van Europa werd…

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *