Rabobank Regio Den Haag: slimmer omgaan met ons voedsel

Foto: Rhonald Blommestijn

Foto: Rhonald Blommestijn

‘De meeste mensen gooien niet graag eten weg’, zegt onderzoeker Toine Timmermans
van Wageningen University & Research. ‘Toch verspillen we veel goed voedsel, gemiddeld
bijna 50 kilo per persoon per jaar. Dat is 14 procent van het eten dat we kopen. Vaak
onterecht verdwijnt het in de groencontainer. Omdat we te veel hebben klaargemaakt, omdat voedsel over de datum is of omdat het bedorven is.’
Dat al dat bruikbare voedsel niet daadwerkelijk gegeten wordt, kost niet alleen veel geld. Het heeft ook grote gevolgen voor het milieu. Als voedselverspilling een land was, zou het na de Verenigde Staten en China de grootste producent van CO2 zijn. En wanneer we in Europa de verspilling met de helft zouden verminderen, scheelt dat een oppervlakte aan landbouwgrond even groot als België. Minder verspillen is ook nodig in het licht van de groeiende vraag naar voedsel, aldus Timmermans. Tot 2050 groeit de wereldbevolking tot 9 miljard mensen, die allemaal moeten eten. De welvaart stijgt, en de vraag naar voedsel groeit mee. In 2050 is 60 procent meer voedsel nodig dan vandaag. Tegelijk moeten we deze toename realiseren met minder beschikbare landbouwgrond en minder hulpmiddelen, zoals kunstmest. Verspilling beperken is daarom een must.

Impact maken
‘De Rabobank ziet het als haar opdracht om bij te dragen aan het verbeteren van de voedselproductie en het duurzamer voeden van de wereld’, zegt Ruud Huirne, directeur Food & Agri Nederland bij de Rabobank. ‘We noemen dit Banking for Food. Een van de grootste prioriteiten is het terugbrengen van de voedselverspilling. De Rabobank zelf kan maar beperkt direct iets doen tegen voedselverspilling. We kunnen wel veel impact maken, door oplossingen waar klanten mee bezig zijn te versterken, samen met partners.’
De Rabobank helpt daarom zakelijke klanten om duurzaam te ondernemen en grondstoffen te hergebruiken. Maar de bank wil ook consumenten stimuleren om slimmer met voedsel om te gaan en minder te verspillen. In oktober 2015 startte bijvoorbeeld een langdurige samenwerking met Natuur & Milieu om consumenten te informeren wat zij kunnen doen om verspilling tegen te gaan. ‘Mensen gooien gemakkelijk eten weg omdat het zo goedkoop is’, zegt Talitha Koek van Natuur & Milieu. ‘Als ons eten twee keer zo duur zou zijn, dan zou een op de vier Nederlanders niets meer weggooien. Dat blijkt uit een onderzoek dat we in 2016 samen met de Rabobank hebben laten uitvoeren. Het eten in Nederland is goedkoop in vergelijking met de ons omringende landen. Dus pleiten we voor een “echte prijs” voor voedsel, waarin de milieukosten ook worden meegerekend en de boer een goede prijs krijgt. Met als voordeel dat er ook nog minder wordt weggegooid.’

Natuur & Milieu heeft voedselverspilling al langer als aandachtspunt. ‘Vorig jaar hebben we bijvoorbeeld “doggybags” uitgedeeld aan restaurants, zodat gasten het eten dat over is mee naar huis kunnen nemen. Veel mensen voelen nog wel enige gêne, maar dat wordt gelukkig minder. Er is ook niets mis mee, anders verdwijnt het eten in de vuilnisbak. Als je zegt: “Ik vond het heel lekker, maar het is te veel. Mag ik de rest mee naar huis nemen zodat ik er morgen nog een keer van kan genieten?”, dan zal geen ober dat weigeren.’

Boodschappenlijstje
Het doel van de samenwerking tussen Natuur & Milieu en de Rabobank is mensen bewust maken van de verspilling en tips geven om minder weg te gooien. ‘Het begint al bij het boodschappen doen’, zegt Koek. ‘Als je eerst kijkt wat er nog ligt in de koelkast en de voorraadkast, koop je geen eten dat je nog in huis hebt. Een boodschappenlijst helpt daar ook bij. Dan kun je makkelijker weerstand bieden aan aanbiedingen. Als je boodschappen doet terwijl je honger hebt, neem je ook al gauw meer mee dan je nodig hebt.’
Goed bewaren voorkomt dat etenswaren bederven. De Bewaarwijzer van het Voedingscentrum geeft antwoord op alle vragen over slim kopen, koken en bewaren. De Bewaarwijzer heeft onder meer een plaatje van de ideale koelkast: waar bewaar je wat en hoelang kun je geopende producten bewaren. Verder staan er handige tips in om voedselverspilling te voorkomen. De Bewaarwijzer is te downloaden op www.voedingscentrum.nl. Het Voedingscentrum heeft ook een gratis koelkaststicker die laat zien wat je wel en niet in de koelkast moet bewaren.
Verder is het goed om te weten wat een houdbaarheidsdatum inhoudt. ‘Veel mensen weten het verschil niet tussen “tenminste houdbaar tot” en “te gebruiken tot”, zegt Koek. Tenminste houdbaar tot (THT) staat op producten die niet snel bederven. Vaak zijn ze goed tot ver na de datum op de verpakking. Te gebruiken tot (TGT) staat op bederfelijke producten. Na deze datum kunnen er schadelijke bacteriën in zitten.

Foto: Rhonald Blommestijn

Foto: Rhonald Blommestijn

Taskforce
‘Er is brede overeenstemming dat we anders met voedsel moeten omgaan’, zegt Toine Timmermans. ‘Een circulaire economie voor voedsel, waarbij we zo min mogelijk weggooien en grondstoffen zo goed mogelijk benutten. Dat besef is er al jaren, maar toch neemt de verspilling sinds 2009 niet af.’ Om hier verandering in te brengen is in januari 2017 de Taskforce Circular Economy in Food opgericht. In de taskforce werken koploperorganisaties uit de hele voedselketen samen om initiatieven te bundelen, kansen onder de aandacht te brengen en de invoering van oplossingen te versnellen.
Timmermans: ‘De taskforce heeft als doel aan te tonen dat een privaat-publieke samenwerking een effectieve manier is om structureel voedselverspilling tegen te gaan en hergebruik te bevorderen.’ Onder andere Ahold, Unilever, McDonald’s, Hutten, The Youth Food Movement, Natuur & Milieu en de Rabobank zijn lid van de taskforce. De Rabobank ondersteunt diverse initiatieven en werkt samen met verschillende partners om de circulaire economie te stimuleren en de Nederlandse economie te laten draaien op herbruikbare grondstoffen, vertelt Ruud Huirne. In januari ondertekende Wiebe Draijer, voorzitter van de raad van bestuur van de Rabobank, het Grondstoffenakkoord. Ondertekenaars beloven dat zij zich zullen inspannen om de circulaire economie dichterbij te brengen.
Huirne: ‘De Rabobank heeft veel bedrijven in de voedselketen als klant. We kennen de landbouwsector en aanverwante bedrijfstakken door en door. Voor bedrijven die circulair willen werken organiseren we de beste financiële oplossing. We stellen kennis beschikbaar en organiseren netwerken.
We organiseren bijvoorbeeld regionale programma’s voor klanten, de “Circular Economy Challenges”. Ondernemers die hun bedrijf meer circulair en duurzamer willen maken, kunnen hier kennis delen. We bieden onder meer een regionale scan, bedrijfsscans en workshops aan.’

TEKST: Jos Leijen
FOTO’S: Rhonald Blommestijn

1783 getoond, 62 bekeken

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *